مطالعات ادبیات شیعی

مطالعات ادبیات شیعی

میرزا احمد ملال دزکی پیشگام نگاه عرفانی در ادبیات عاشورایی

نوع مقاله : مقاله پژوهشی

نویسنده
دانشجوی دکتری زبان وادبیات فارسی. دانشگاه شهرکرد
10.22034/ssl.2023.708982
چکیده
میرزا احمد ملال دزکی، شاعر قرن دوازدهم و سیزدهم هجری، سخنوری توانا و در عین حال ناشناخته در حوزۀ ادبیات آیینی به‌ویژه عاشورایی است. دیوان اشعار او سرشار از سوگ‌سروده‏ها و مراثی جانسوز و زیبایی است که ارادت و دلباختگی‌اش را به اباعبدالله الحسین(ع) نشان می‏دهد. شاید بزرگ‎ترین ویژگی شعری میرزا احمد ملال را باید در اشعار عاشورایی و سوگ‌سروده‌های ماندگار او جست‌وجو کرد. حدود هفتاد درصد از دیوان اشعار ملال را مراثی و غم‎ناله‌هایش تشکیل می‎دهند. یکی از ویژگی‌های مرثیه‌های وی، داشتن نگاه عرفانی و استفاده از ظرفیت مطالب و رویکردهای عرفانی برای اندیشه‌های عاشورایی و حوادث جانسوز روز دهم و نهضت خونین حسینی است. در بند نخستین یکی از ترکیب‌بندهایش، میرزا ملال، نگاهی نو به مخاطب اشعار عاشورایی عرضه می‎کند؛ آنچه که باید پیش‌گامی او را در ارائۀ نگاه عرفانی و عاشقانه‌اندیش به عاشورا تأیید نموده و نشان می‎دهد که او پیش از صفی‌علیشاه اصفهانی و میرزا نورالله عمان سامانی به این رویکرد توجه داشته است.
کلیدواژه‌ها

موضوعات


عنوان مقاله English

Mirza Ahmad Malal Dezaki; a Pioneer of Mystical Viewpoints towards Ashura Literature

نویسنده English

Mahdi Tahmasbi
PhD Candidate in Persian Language and Literature, Shahrekord University
چکیده English

Mirza Ahmad Malal Dezaki, poet of the 12th and 13th century Hijri, is an unknown yet capable orator of ritualistic literature specifically in the context of Ashura. His collection of poetry includes tragic yet beautiful verses of elegy in honor of his devotion and love for Aba’abdellah Alhossein (AS). Perhaps, the most significant feature of his poetry is uncovered when reading his poetry and his elegies regarding Ashura. Malal’s elegies comprise almost 70 percent of his collection of poetry. One of the features of his elegies is the mystical outlook and drawing from mystical concepts to decipher the notions of Ashura, the incidents of the 10th day, and the bloody movement of Imam Hossein (AS). Malal introduces a novel viewpoint to his audience in verses of one of his poems; which is what signifies his prominence in providing mystical viewpoints and his fondness for Ashura while also demonstrating his interest in this viewpoint even prior to figures such as Safa Alishah Esfahani and Mirza Nourallah Aman Samani.

کلیدواژه‌ها English

Malal Dezki
Mystical view point
Literature of Ashira
Elegies